Sự trở lại của “Xẩm & Đời” trên sân khấu Thủ đô

Chương trình nghệ thuật “Xẩm và đời” sẽ chính thức trở lại sân khấu Thủ đô vào tối 20/01 tới tại Nhà hát lớn Hà Nội.

Đó là nội dung được công bố tại cuộc họp báo báo giới thiệu chương trình nghệ thuật “Xẩm và đời” vào ngày 14/01 tại Hà Nội.
Chương trình do Trung tâm Nghiên cứu Bảo tồn và phát huy Âm nhạc dân tộc, CLB Xẩm Hà Thành phối hợp tổ chức với mong muốn làm sống lại loại hình nghệ thuật đặc sắc của dân tộc đồng thời khẳng định vị trí của Xẩm trong dòng âm nhạc dân gian.
Nội dung chương trình nghệ thuật “Xẩm và đời” gồm 3 phẩn: Xẩm xưa - Xẩm đương đại - Xẩm thử nghiệm kết hợp với một số loại hình âm nhạc khác.
Ở phần đầu của chương trình, “Xẩm xưa” sẽ mở ra không gian cổ với những bài xẩm kinh điển đã rất phổ biến khắp miền Bắc những năm nửa đầu thế kỷ 20, trong nhiều thập niên vắng bóng, những bài xẩm này vẫn được các nghệ nhân hát xẩm gìn giữ. Năm 2005 khi hát xẩm được phục hồi, nhiều làn điệu/bài xẩm cổ đã được hồi sinh.
Ở phần “Xẩm đương đại”, vẫn là những làn điệu xẩm xưa nhưng được các nghệ sỹ lồng điệu vào những bài thơ trong giai đoạn hiện nay, đây một mặt góp phần phong phú hơn cho nội dung ca từ, một mặt khác nó góp phần giúp cho nghệ thuật hát xẩm gần gũi hơn với đời sống đương đại, mang hơi thở của cuộc sống đương đại.
“Xẩm thử nghiệm” sẽ là sự kết hợp xẩm xưa với những dòng nhạc đương đại thế giới để khai thác những ưu điểm của hát xẩm như chất ngẫu hứng, nhạc điệu hòa trộn với dòng chảy hiện đại, thiên về tiết tấu như jazz, hip- hop, beatbox.
Đêm nghệ thuật “Xẩm và đời” với sự góp mặt của những nghệ sỹ hàng đầu về loại hình hát Xẩm hiện nay (NSND Xuân Hoạch, NSƯT Thanh Ngoan, NSƯT Thúy Ngần, nhạc sỹ Mai Tuyết Hoa, nhạc sĩ Nguyễn Quang Long, nhạc sỹ Khương Cường…) sẽ mang tới khán giả yêu nghệ thuật truyền thống thủ đô những giai điệu Xẩm nổi tiếng một thời như: "Xẩm ba bậc", "Vợ chồng cờ bạc”, "Ngãi mẹ sinh thành", "Quyết chí tu thân", "Thập ân 10 điều", "Mục hạ vô nhân" và nhiều ca khúc mới như: "Tiễu trừ cướp biển", "Xẩm rau má"…
Hát Xẩm là nghệ thuật dân gian độc đáo và lâu đời đã có mặt ở nhiều địa phương trên miền Bắc, đặc biệt phổ biến ở Hà Nội từ đầu thế kỷ 20. Tuy nhiên, do những quan niệm sai lầm, hát Xẩm không được tôn vinh đúng như giá trị nghệ thuật chứa đựng trong bản thân nó. Đến nay, nghệ thuật hát Xẩm đang có nguy cơ thất truyền. Hầu hết các hoạt động của Xẩm đều do các cá nhân nghệ sĩ, những người quan tâm đến xẩm đóng góp tự nguyện. Do vậy, rất khó có thể tổ chức những đêm diễn riêng cho Xẩm.  Thực tế đó đã thúc đẩy Trung tâm Nghiên cứu Bảo tồn và phát huy Âm nhạc dân tộc cùng CLB Xẩm Hà Thành trở lại sân khấu lớn, với khát khao sẽ tổ chức định kỳ hàng năm để Xẩm khẳng định lại vị trí tiêu biểu của mình trong dòng âm nhạc dân gian.
Sự trở lại của Xẩm lần này sẽ mang dáng dấp phố thị, giúp công chúng thấy Xẩm đã sống trong lòng Hà Nội ra sao, đang phát triển trong đời sống cũng như đối tượng công chúng trẻ hôm nay như thế nào.

BTV