KHAI MẠC ĐỢT 2 “CUỘC THI ĐỘC TẤU VÀ HÒA TẤU NHẠC CỤ DÂN TỘC TOÀN QUỐC NĂM 2026” Đánh thức những thanh âm truyền thống trên sân khấu Thái Nguyên

PGS.TS Tạ Quang Đông, Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch phát biểu tại Lễ Khai mạc

Dự lễ khai mạc có PGS.TS Tạ Quang Đông, Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch; NSND Nguyễn Xuân Bắc, Cục trưởng Cục Nghệ thuật biểu diễn; ông Lương Đức Thắng, Phó Cục trưởng Cục Nghệ thuật biểu diễn; ông Phạm Ngọc Khôi, Phó Chủ tịch Hội Nhạc sĩ Việt Nam.

Về phía tỉnh Thái Nguyên có ông Dương Văn Lượng, Phó Chủ tịch UBND tỉnh; bà Hà Thị Bích Hồng, Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch cùng đại diện lãnh đạo các sở, ban, ngành, đông đảo nhân dân và du khách.

Mở màn lễ khai mạc là chương trình nghệ thuật chào mừng với 3 tiết mục gồm múa “Sương sớm xứ Trà”, độc tấu chùm sáo dân tộc “Ngày hội vùng cao” và hát múa “Vũ khúc mùa hoa”, do các nghệ sĩ biểu diễn.

Trong tiết mục múa “Sương sớm xứ Trà”, nghệ sĩ Thúy Ngân cùng tập thể nghệ sĩ múa Đoàn Nghệ thuật các dân tộc tỉnh Thái Nguyên mang đến màn trình diễn với những động tác uyển chuyển, gợi hình ảnh vùng chè và sắc thái văn hóa địa phương.

Tiếp đó, nghệ sĩ Tiến Trình biểu diễn độc tấu chùm sáo dân tộc “Ngày hội vùng cao”, đưa âm sắc nhạc cụ truyền thống đến gần hơn với khán giả qua những giai điệu mang màu sắc miền núi.

Đợt 2 diễn ra từ ngày 6 đến 12.11.2026. Các phần thi từ ngày 7 đến hết ngày 10.11 được tổ chức vào hai khung giờ: buổi sáng bắt đầu lúc 9h00, buổi tối bắt đầu lúc 20h00. Ban Tổ chức mở cửa đón khán giả đến thưởng thức và cổ vũ các nghệ sĩ, diễn viên tham gia cuộc thi.

Phát biểu tại lễ khai mạc, Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Tạ Quang Đông nhấn mạnh: “Âm nhạc truyền thống là bộ phận quan trọng của di sản văn hóa dân tộc, kết tinh tâm hồn, bản sắc và sức sáng tạo của các thế hệ người Việt Nam. Hệ thống nhạc cụ dân tộc với sự phong phú về chủng loại, âm sắc, kỹ thuật diễn tấu và đặc trưng văn hóa vùng miền đã tạo nên diện mạo độc đáo của âm nhạc Việt Nam, góp phần lưu giữ và trao truyền những giá trị văn hóa, lịch sử của dân tộc.

Bảo tồn và phát huy giá trị nhạc cụ dân tộc không chỉ là gìn giữ di sản mà còn là trách nhiệm kế thừa, sáng tạo và phát triển trong đời sống đương đại. Trong bối cảnh hội nhập quốc tế và sự thay đổi mạnh mẽ của nhu cầu hưởng thụ văn hóa, nghệ thuật, chúng ta cần kiên định giữ gìn bản sắc truyền thống, đồng thời khuyến khích sáng tạo, đổi mới phương thức biểu diễn và quảng bá, để nghệ thuật dân tộc ngày càng có sức sống, sức lan tỏa và tiếp cận rộng rãi hơn với công chúng, nhất là thế hệ trẻ.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Thái Nguyên Dương Văn Lượng cũng khẳng định, việc đăng cai tổ chức Cuộc thi là dịp để địa phương tôn vinh giá trị âm nhạc truyền thống, thúc đẩy giao lưu văn hóa, nghệ thuật và quảng bá hình ảnh vùng đất, con người Thái Nguyên đến bạn bè, du khách cả nước.

Sau phần lễ, sân khấu tiếp tục dành cho các đơn vị bước vào phần thi, Nhà hát Lạc Hồng tỉnh Phú Thọ là đơn vị đầu tiên trình diễn với 2 nội dung độc tấu và hòa tấu, giới thiệu 5 tác phẩm mang những sắc thái khác nhau của âm nhạc dân tộc.

Ở nội dung độc tấu, thí sinh Bùi Thanh Nhã trình diễn 2 tác phẩm “Ngẫu hứng nghề tổ” của NSND Huỳnh Tú và “Khúc đồng dao lạc cầm” do chính thí sinh sáng tác, tiếng trống với những nhịp điệu biến hóa tạo điểm nhấn, thể hiện khả năng xử lý tiết tấu và kỹ thuật biểu diễn.

Chuyển sang nội dung hòa tấu, tác phẩm “Lý chim quyên” của NSND Huỳnh Tú có sự tham gia của Lưu Thị Thúy Hằng với đàn tranh, Đỗ Tuấn với sáo trúc, Thái Thị Hoài Anh với đàn bầu cùng dàn nhạc.

Tiếp đó, tác phẩm “Hồn quê” của nhạc sĩ Đặng Tiến Đạt có sự tham gia của Lưu Thị Thúy Hằng với đàn tranh, Phạm Ngọc Sơn với đàn nhị, Đỗ Quốc Tuấn với sáo trúc và Thái Thị Hoài Anh với đàn bầu cùng dàn nhạc.

Khép lại phần thi hòa tấu của Nhà hát Lạc Hồng là tác phẩm “Âm vang kết nối ASEAN” do Bùi Thanh Nhã sáng tác, với sự kết hợp giữa bộ gõ dân tộc, sáo trúc, đàn bầu và dàn nhạc, tạo nên phần trình diễn có nhiều lớp âm thanh.

Tiếp nối chương trình, Đoàn Văn công Quân khu 1 mang đến phần thi với chủ đề “Giai điệu quê hương trong trái tim người lính”, do Cục Chính trị Quân khu 1 chỉ đạo nội dung; Đại tá, NSND Dương Thị Kim Ngân chỉ đạo nghệ thuật; Trung tá, NSƯT Ngô Kiên đạo diễn sân khấu và Trung úy, nhạc sĩ Vàng Minh Dương dàn dựng âm nhạc.

Tác phẩm “Nhịp chèo xuống phố” qua phần trình bày của nghệ sĩ Minh Dương cùng dàn nhạc tạo nên sự giao thoa giữa âm hưởng chèo truyền thống và nhịp sống đương đại, chất liệu dân gian được thể hiện qua cách phối khí, mang đến sắc thái biểu diễn trẻ trung nhưng vẫn giữ nét quen thuộc của nghệ thuật chèo.

Ở tác phẩm “Mệnh lệnh trong tim”, chương trình khai thác kỹ thuật biểu diễn và khả năng biểu đạt của nhạc cụ dân tộc để khắc họa hình tượng người chiến sĩ Quân đội nhân dân Việt Nam kiên cường với tinh thần mạnh mẽ và ý chí của người lính.

Trước đó, Đợt 1 diễn ra từ ngày 24 đến 30.10.2026 tại tỉnh Lâm Đồng, với 16 đơn vị, gần 400 thí sinh và 52 tiết mục thuộc hai nội dung độc tấu, hòa tấu. Ban Tổ chức đã trao 6 giải Nhất, 12 giải Nhì; Hội Nhạc sĩ Việt Nam trao thêm 14 giải thưởng cho các đơn vị, nghệ sĩ và nhạc công có thành tích tốt.

Hội đồng Giám khảo Đợt 1 ghi nhận sự chuẩn bị nghiêm túc, tinh thần lao động nghệ thuật và nỗ lực tìm tòi, sáng tạo của các đơn vị. Nhiều nghệ sĩ trẻ thể hiện bài bản cổ với phong thái tự tin và sự am hiểu; một số nghệ sĩ chủ động sáng tác, trình diễn những tác phẩm mới dành cho nhạc cụ dân tộc.

Kết quả chuyên môn của Đợt 1 tạo nền tảng và động lực để Đợt 2 tiếp tục phát hiện tài năng, khuyến khích sáng tạo và nâng cao chất lượng biểu diễn nhạc cụ truyền thống.

Qua hai đợt tại Lâm Đồng và Thái Nguyên, cuộc thi năm 2026 quy tụ tổng cộng 33 đơn vị nghệ thuật, 18 buổi thi, 150 tiết mục cùng gần 800 nghệ sĩ, diễn viên.

Với tinh thần“Âm sắc Việt, Hội tụ, Tỏa sáng”, cuộc thi tiếp tục khẳng định sức sống của nhạc cụ dân tộc, tạo không gian để nghệ sĩ các vùng, miền gặp gỡ và góp phần đưa những giá trị âm nhạc truyền thống đến gần hơn với công chúng.

Tùng Linh